Ο «Μαύρος Ιανουάριος» είναι για το Ιράν ένας μεταφορικός όρος που χρησιμοποιείται για να περιγράψει περιόδους έντονης κρατικής καταστολής, με νεκρούς, συλλήψεις και εκτεταμένη βία απέναντι σε διαδηλωτές. Δεν πρόκειται για ένα ενιαίο ιστορικό γεγονός, αλλά για μια συμβολική ονομασία που συμπυκνώνει ένα τραυματικό σημείο ρήξης και εγγράφεται ως συλλογική μνήμη στη σύγχρονη Ιρανική εμπειρία.
Η συλλογή “Memorial for the Victims of Iran’s Black January“ που πρόκειται να κυκλοφορήσει στα μέσα Μαΐου από την μουσική κολεκτίβα Post Orientalism Music, αφορά στην αντίσταση στη λήθη και στην επιμονή στην ανθρώπινη διάσταση. Η κοινότητα του μετα – οριενταλισμού ορίζεται ως μη κυβερνητική, αποκεντρωμένη και μη κερδοσκοπική, με κοινό άξονα την αξιοπρέπεια και το δικαίωμα στη ζωή κάθε ανθρώπου, απορρίπτοντας ρητά κάθε μορφή ηθικής αδιαφορίας, καθώς και κάθε ειρωνική ή χλευαστική στάση απέναντι στη μνήμη των θυμάτων. Τα έργα επιλέγονται με βάση το ύφος, τη διάρκεια και μια πολιτική στάση με την πιο βασική της έννοια: μια πολιτική-αισθητική που, με τους όρους του Jacques Rancière, αναδύεται όταν διαρρηγνύεται η κανονιστική τάξη κατανομής (arkhē), ως ρήξη που καθίσταται αισθητή μέσα από την ίδια την ανθρώπινη παρουσία.
«Όλοι γεννιόμαστε μέσα σε μια καταστροφή. Ο κόσμος δεν είναι παρά μια ατελείωτη αναμονή για το τέλος» (Σάμιουελ Μπέκετ)
Με μια αναφορά στον Γκοντό του Μπέκετ πλαισιώνεται μια άλλη συλλογή της κοινότητας των μετα-οριενταλιστών: “No to War”. Μια φωνή που επιμένει να αποκαλύψει μια δυσάρεστη πραγματικότητα, όπου η ίδια η πράξη της έκφρασης λειτουργεί ως παρέμβαση: μετατροπή της άμορφης σιωπής σε σαφή λόγο, χάραξη ενός ίχνους πάνω σε ένα περιβάλλον φθοράς που δεν μπορεί να αγνοηθεί. Το ερώτημα που θέτει δεν αφορά απλώς σε μια ηθική ή πολιτική στάση, αλλά τη δυνατότητα της ίδιας της άρνησης: Αν μπορεί να ειπωθεί ένα «όχι» σε έναν κόσμο όπου ο πόλεμος συγκροτεί την κανονικότητα, και αν μπορεί αυτό το «όχι» να αποκτήσει νόημα χωρίς εξωτερικές εγγυήσεις.
Απόψε ο παρΑΞενος_ελκυστΗς ολοκληρώνει μια διερεύνησή στην αισθητική του μετα-οριενταλισμού, αρθρώνοντας μέσα από τον ήχο, την ποίηση και την πολιτική σκέψη, μια αντίσταση στη βία και τη λήθη˙ όπου η μνήμη, η απώλεια και η ανθρώπινη παρουσία συγκροτούν ένα επίμονο «όχι» στον πόλεμο. Με τους ήχους των Kourosh Yaghmaei, Θεόφιλου Τσιολακάκη, ZÖJ, Sina Majd και Mahtab Miandehi, Emad Khankeshipour, Abtin Golfan/T-Noll και Ehsan Saboohi (Nik Masoo).
Επιμέλεια-Παρουσίαση: Μαριλένα Μαραγκού
Επιμέλεια ήχου: Τάσος Μπακασιέτας
Τρίτο Πρόγραμμα 90.9 & 95.6
Εικόνα: Charles Hossein Zenderoudi: “FHE + JKM”, 1972