Τα «Πινέλα για Χρώματα και Ορχήστρα» του Γιώργου Μαρκάκη χρωματίζουν τον ραδιοφωνικό αέρα του Τρίτου Προγράμματος κάθε Τετάρτη, Πέμπτη και Παρασκευή ακριβώς τα μεσάνυχτα προς την επόμενη, για μία ώρα.
Στην εκπομπή της Τετάρτης 03 Ιουνίου προς Πέμπτη ο Γιώργος Μαρκάκης παρουσιάζει ένα συγκρότημα από την Αφρική για χάρη του οποίου «παραμιλούσαν» πριν από μερικές δεκαετίες σε όλο τον Πορτογαλόφωνο κόσμο…
Πριν ένα Έθνος γίνει πραγματικότητα, πρέπει πρώτα να το φανταστεί κανείς. Είναι ταιριαστό το γεγονός ότι η Super Mama Djombo, η Ορχήστρα που αποτελεί το πολιτιστικό στίγμα της εθνικής ταυτότητας της Γουινέας-Μπισάου από την ανεξαρτησία της, γεννήθηκε στη φαντασία των παιδιών. Τέσσερις νεαροί φίλοι ξεκίνησαν το συγκρότημα σε κατασκήνωση προσκόπων στα μέσα της δεκαετίας του ’60. Αναζητώντας ένα εγχώριο όνομα, επέλεξαν το Mamajombo, ένα κυρίαρχο και σεβαστό γυναικείο πνεύμα το οποίο οι Επαναστάτες απευθύνονταν ζητώντας την προστασία του.
Η Ορχήστρα Super Mama Djombo ηγήθηκε μιας ζωηρής περιόδου πολιτιστικής επανάστασης στην εποχή της ανεξαρτησίας. Το συγκρότημα τραγούδησε μια νέα εθνική ταυτότητα: ούτε Πορτογαλική ούτε διχασμένη από ιθαγενείς ρίζες. Επανεφηύραν την Kriol (τη Σύνθεση Πορτογαλικών και Αφρικανικών γλωσσών που ομιλούνται στις πόλεις) στη γλώσσα της εθνικής ενότητας. Η επιτυχία τους ήταν σχεδόν άμεση. Περιόδευσαν στην Πορτογαλόφωνη Αφρική, την Κούβα και την ίδια την Πορτογαλία και ταξίδεψαν τακτικά με τον πρώτο Πρόεδρο Luís Cabral, εκπροσωπώντας το νέο Έθνος σε εκστασιασμένα πλήθη.
Το 1980 το συγκρότημα πήγε για τις πρώτες του ηχογραφήσεις στη Λισαβόνα και ηχογράφησε 6 ώρες υλικού. Οι κυκλοφορίες τους σε LP επέκτειναν την εμβέλεια του συγκροτήματος και άνοιξαν νέες ευκαιρίες – ιδιαίτερα το κομμάτι “Pamparida”. Διασκευασμένο από ένα παιδικό τραγούδι, αυτό το μεταδοτικό κομμάτι χάρισε στο συγκρότημα έναν θρίαμβο σε όλη την περιοχή της Δυτικής Αφρικής. Ήταν πιθανώς το “Pamparida” που γέμισε ένα στάδιο στη Σενεγάλη, όπου ένας τότε άγνωστος Youssou N’Dour άνοιξε για την Ορχήστρα. Όταν ξεκίνησε η μουσική, τα πλήθη έξω κυριολεκτικά έσπασαν τις πόρτες για να ακούσουν τους Mama Djombo να παίζουν. Αργότερα εκείνη τη χρονιά, ο Luís Cabral καθαιρέθηκε και οι ευκαιρίες στην πατρίδα άρχισαν να στερεύουν.
Τα ιδρυτικά μέλη του συγκροτήματος σκόρπισαν στις τέσσερις γωνιές του κόσμου – χτίζοντας νέες ζωές, αναπτύσσοντας σόλο καριέρες – αλλά το συγκρότημα συνέχισε να αναβιώνει και να αντανακλά τους ανθρώπους πίσω στον εαυτό τους: το soundtrack της ταινίας Μπισάου-Γουινέας “Blue Eyes of Yonta” (βραβευμένη με το “Un Certain Regard” στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου των Καννών), του Κουβανοσπουδασμενου σκηνοθέτη Flora Gomes, μερικές περιορισμένες κυκλοφορίες στην Πορτογαλία και το άλμπουμ “Ar Puro”, που παρήχθη και κυκλοφόρησε στην Ισλανδία το 2008! Στη Γουινέα-Μπισάου όλες οι γενιές ξέρουν πια τα τραγούδια αυτά απέξω…
INFO:
«Πινέλα για χρώματα και Ορχήστρα»
Έρευνα-Παραγωγή-Παρουσίαση: Γιώργος Μαρκάκης
Κάθε Τετάρτη, Πέμπτη & Παρασκευή 00:00-01:00
Τρίτο Πρόγραμμα 90.9 & 95.6 | https://www.ertecho.gr/radio/trito/