Χαράλαμπος Έλληνας

Η νέα ενεργειακή κρίση διαφέρει από εκείνη του 2021-2022. Αυτή τη φορά, η μεγαλύτερη πίεση δεν εντοπίζεται μόνο στο φυσικό αέριο ή στην επάρκεια αργού πετρελαίου, αλλά κυρίως στα διυλισμένα προϊόντα και ιδιαίτερα στο ντίζελ, κρίσιμο καύσιμο για τις μεταφορές, τη βιομηχανία και τη θέρμανση. Η πολεμική κρίση στη Μέση Ανατολή, οι περιορισμένες εξαγωγές από τον Κόλπο, τα προβλήματα στα ρωσικά διυλιστήρια και η μείωση των κινεζικών εξαγωγών έχουν δημιουργήσει μια ιδιαίτερα «σφιχτή» διεθνή αγορά. Πόσο πραγματικό είναι όμως το έλλειμμα ντίζελ και σε ποιο βαθμό οι σημερινές υψηλές τιμές αντανακλούν πραγματικές ελλείψεις ή και ένα ισχυρό γεωπολιτικό premium; Η Ευρώπη είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένη, καθώς εξαρτάται σημαντικά από εισαγωγές ντίζελ. Η Σύνοδος Κορυφής της 15ης-16ης Οκτωβρίου εξέτασε τρόπους περιορισμού του ενεργειακού κόστους. Μπορούν όμως οι επιδοτήσεις και οι φορολογικές ελαφρύνσεις να αποτελέσουν ουσιαστική λύση ή απλώς μεταφέρουν το κόστος από τον καταναλωτή στον κρατικό προϋπολογισμό και τελικά στον φορολογούμενο; Παράλληλα τίθεται το ερώτημα εάν μεγαλύτερες ποσότητες ρωσικού ντίζελ θα μπορούσαν να αποκλιμακώσουν τις τιμές, παρά τις κυρώσεις και τις πολιτικές αντιδράσεις σε Ευρώπη και ΗΠΑ. Και εάν η ΕΕ επιμείνει στην απεξάρτηση από τη Ρωσία, ποιες εναλλακτικές διαθέτει όσο παραμένουν προβληματικές οι ροές από τον Κόλπο και την Ερυθρά Θάλασσα; Πόσο μπορούν να βοηθήσουν οι ΗΠΑ, ο Καναδάς, η Νορβηγία και τα στρατηγικά αποθέματα; Την ίδια στιγμή, η Ευρώπη εισέρχεται στον χειμώνα με χαμηλότερα αποθέματα φυσικού αερίου, γεγονός που επαναφέρει το ερώτημα της ασφάλειας εφοδιασμού εάν υπάρξει βαρύς χειμώνας ή νέα διαταραχή στις προμήθειες LNG. Και πίσω από όλα αυτά βρίσκεται το μεγαλύτερο στρατηγικό δίλημμα: επιταχύνει η κρίση την ενεργειακή μετάβαση ή επιβάλλει ένα διαφορετικό χρονοδιάγραμμα, ώστε απανθρακοποίηση, ενεργειακή ασφάλεια και ανταγωνιστικότητα να μπορούν να συμβαδίσουν; Τα ζητήματα αυτά αναλύει στο 87ο podcast της «Διεθνούς Ματιάς» ο Δρ. Χαράλαμπος Έλληνας, πρώην επικεφαλής του ενεργειακού προγράμματος της Κυπριακής Δημοκρατίας, σύμβουλος εταιρειών για τους υδρογονάνθρακες στη Νοτιοανατολική Μεσόγειο και Senior Fellow στο Global Energy Center του Atlantic Council. ... Read more