[ τραγούδι_του_Νείλου_β | όπερα της μόλυνσης ] | 29.07.2025

---

Στη δυτική όχθη του Νείλου κοντά στις Θήβες, βρίσκονται οι Κολοσσοί του Μέμνωνα: δύο επιβλητικά αγάλματα, φιγούρες του Φαραώ Αμένοφη του Γ’. Έγιναν διάσημες στην αρχαιότητα όταν το ένα άγαλμα άρχισε να παράγει έναν μυστηριώδη ήχο κάθε πρωί. Οι αρχαίοι Έλληνες πίστευαν ότι ήταν το τραγούδι του νεκρού ήρωα Μέμνωνα προς τη μητέρα του Ηώ (Αυγή). Πιθανότατα όμως οι ήχοι οφείλονταν στην υγρασία και τη θερμική διαστολή του λίθου, που ενισχυόταν από την πρωινή ομίχλη του Νείλου.

---

---

Μια επικοινωνία με το επέκεινα επιχειρεί η πρωτοεμφανιζόμενη Nancy Mounir στον δίσκο της “Nozhet El Nofous”. Ένας «Περίπατος των Ψυχών» στα Αραβικά, που διερευνά τη μικροτονικότητα, τους μη μετρημένους ρυθμούς και μια τολμηρή ευαλωτότητα, μέσα από έναν μουσικό διάλογο ανάμεσα στις δικές της ενορχηστρώσεις και στους ήχους από αρχειακές ηχογραφήσεις κάποτε διάσημων τραγουδιστριών της Αιγύπτου των αρχών του 20ού αιώνα. Βρίσκοντας, ανάμεσα στα κενά που άφησαν οι χαμένες συχνότητες των γερασμένων ηχογραφήσεων, χώρο για αντίστιξη και αρμονία σε έναν παραδοσιακό ήχο βασισμένο στην μονοφωνία, διαπλέκει τα όρια, ανάμεσα στο παρελθόν και το παρόν — όμως κάτω από όλα αυτά διαφαίνεται μια απελευθερωτική στάση αντίστασης που μοιάζει διαχρονική.

Αντίσταση στον τρόμο της δυστοπίας του σήμερα, προτείνουν η Ουαλή Elvin Brandhi και η Nadah El Shazly από το Κάιρο: το άλμπουμ τους “Pollution Opera” είναι μια αδιάλλακτη φουτουριστική απεικόνιση της παραμορφωμένης και θνήσκουσας πραγματικότητάς μας. Η αρχική σύλληψη έγινε το 2020, από μια πρώτη κοινή βόλτα με μηχανάκι στους δρόμους του Καΐρου. Τραγουδώντας και ουρλιάζοντας μέσα στη δεύτερη πιο θορυβώδη πόλη του κόσμου, η Brandhi και η Shazly ένιωσαν πως η ακραία ηχητική ρύπανση λειτουργούσε ως κάθαρση από το αποπνικτικό νέφος που τις περιέβαλλε. Αντικρίζοντας την κόλαση προκλητικά, το πειραματικό αυτό noise άλμπουμ εκτινάσσεται μέσα από έναν ασταθή συνδυασμό ασθματικών κραυγών και ουρλιαχτών, σε σύγκρουση με ηχητικά δείγματα φωνών, περιβαλλοντικές ηχογραφήσεις και ακουσματικές υφές.

Απόψε ο παρΑξενος_ελκυστΗς αναζητά το τραγούδι του Νείλου στο χθες και το σήμερα, ακολουθώντας μια πορεία από την Μεσόγειο και την Αλεξάνδρεια, προς το Κάιρο, σε μια ηχητική αρχαιολογία της δυστοπίας και του θορύβου. Πλαισιωμένος από τους ήχους των Nick Lucas, Ahmed Saleh, Halim El-Dabh, Nancy Mounir και “The Dwarfs of East Agouza”.

Επιμέλεια-Παρουσίαση: Μαριλένα Μαραγκού
Επιμέλεια ήχου: Τάσος Μπακασιέτας
Τρίτο Πρόγραμμα 90.9 & 95.6
Διαδικτυακή Ακρόαση: ERT εcho

---