[ η Φωνή του Ήλιου ] | 22.07.2025

---

Στο “A True Account of Talking to the Sun at Fire Island” ο Frank O’Hara σε έναν ποιητικό μονόλογο σε πρώτο πρόσωπο αφηγείται μια παράλογη και ταυτόχρονα τρυφερή συζήτηση με τον Ήλιο, ο οποίος του μιλά σαν μια ανώτερη συνείδηση που τον ξυπνά από την αμφιβολία και την αδράνεια.

---

---

Την φωνή του Ήλιου “Héliophonie“ καταγράφει ο Αμερικανός συνθέτης με έδρα την Γαλλία Gérard Pape – ένας από τους πιο ιδιόρρυθμους και ιδιοφυείς δημιουργούς της ηλεκτροακουστικής μουσικής του ύστερου 20ού αιώνα. Με σπουδές στην ψυχανάλυση και τη σύνθεση, είναι ένας μουσικός που ακούει τη σιωπή των ονείρων και μεταμορφώνει τις εσωτερικές μας ταραχές σε ήχους. Το “Héliophonie” είναι ένας ηχητικός καθρέφτης της έντασης μεταξύ φωτός και εσωτερικού σκότους. Η δομή του έργου είναι αντισυμβατική και εξελίσσεται μέσα από ψυχαναλυτικούς σχηματισμούς: επαναλήψεις, μεταθέσεις και εσωτερικές αναδιπλώσεις. Ο Pape, βαθύτατα επηρεασμένος από τον Jacques Lacan, φαίνεται να προσεγγίζει τη μουσική του σαν μια πράξη λόγου πέραν του σημαίνοντος. Ο ήχος είναι τραύμα, είναι επιθυμία, είναι μητρική φωνή και κραυγή μαζί.

Ο Gérard Pape επηρεάστηκε έντονα και από τη σκέψη του Ιάννη Ξενάκη, το έργο του οποίου έφερε κοντά και τους Sarah Hennies και Tristan Kasten-Krause. Η συνθέτρια, περκασιονίστα και πανεπιστημιακός και ο επίσης συνθέτης και μπασίστας, ονομάζουν το ντεμπούτο τους σαν ντούο “The Quiet Sun”: με δύο μακροσκελείς συνθέσεις, εμβληματικές της πρακτικής που έχουν αναπτύξει τα τελευταία χρόνια.

Αν ο Ήλιος του Pape είναι καυτός, εκτυφλωτικός και επικίνδυνος, ένας ήλιος που δεν φωτίζει, αλλά αποκαλύπτει, ο δικός τους Ήλιος είναι μια μουσική που βασίζεται στην παρατήρηση: ένα ηχητικό ποίημα γραμμένο μέσα σε δισταγμούς και υλικά του χρόνου. Είναι ένας καλλιτεχνικός ποιητικός τόπος όπου η σιωπή γίνεται φως, η αντίθεση γίνεται συγχώρεση, και η ακρόαση γίνεται όραμα. Αναδεικνύει την ικανότητα να δεις τον ήχο όχι ως γεγονός, αλλά ως υποσυνείδητη εγγραφή.

Απόψε ο παρΑξενος Ελκυστής αφουγκράζεται τη Φωνή του Ήλιου, μέσα από συνθέσεις που διαχειρίζονται με διαφορετικό τρόπο, την ένταση και την θερμότητα και την χροιά του ήχου, αντανακλώντας ένα εσωτερικό τοπίο του ασυνείδητου˙ πλαισιωμένες από τους ήχους των Peter Sculthorpe/Elena Riu και Albert Ayler/Amina Claudine Myers.

---

Επιμέλεια-Παρουσίαση: Μαριλένα Μαραγκού
Επιμέλεια ήχου: Νίκος Σαβοργινάκης
Τρίτο Πρόγραμμα 90.9 & 95.6
Διαδικτυακή Ακρόαση: ERT εcho

---