Εβδομάδα Αφιερωμένη στον Κυριάκο Σφέτσα (1945 – 2026)
Αρχές Σεπτέμβρη του ’67 ο Κυριάκος Σφέτσας φτάνει στο Παρίσι των κοινωνικών αναταραχών, των ιδεολογικών συγκρούσεων και των καλλιτεχνικών ανατροπών- εδώ, η έννοια της μουσικής γλώσσας επαναπροσδιορίζεται μέσα από αυστηρά συστήματα οργάνωσης του υλικού και ριζική αμφισβήτηση της τονικότητας.
Μαθητεύει στον Max Deutsch, μαθητή του Arnold Schönberg, έρχεται σε επαφή με τις αναζητήσεις της σειραϊκής και μετασειραϊκής σκέψης. Η μουσική του φαίνεται να αναζητά νομιμοποίηση εντός ενός ευρύτερου, διεθνούς συστήματος αναφορών στο πλαίσιο της διεθνούς πρωτοπορίας –Ιάννη Ξενάκη, Luigi Nono– και του διαλόγου περί μουσικής και πολιτικής. Συμμετέχει σε εκδηλώσεις του αντιδικτατορικού αγώνα Ελλήνων καλλιτεχνών (Μίκη Θοδωράκη, Μαρία Φαραντούρη, Αντώνη Καλογιάννη).
Εδώ θα συντελεστεί η καθοριστική τομή στην καλλιτεχνική του διαδρομή.
Ακούμε τα έργα:
- Αυτοσχεδιασμός για Ενισχυμένο Φλάουτο (1969)
από το αρχείο του συνθέτη - «Δοκιμολογία» (1969), για ενόργανο σύνολο 13 ερμηνευτών (2 φλάουτα/πίκολι, όμποε, φαγκότο, τρομπέτα, ηλεκτρική κιθάρα, πιάνο, 2 κρουστούς, βιολί, βιόλα, βιολοντσέλο, κοντραμπάσο)
Από τη δισκογραφική έκδοση της 4ης Ελληνικής Εβδομάδας Σύγχρονης Μουσικής, 1971, από το Αρχείο της Ελληνικής Ραδιοφωνίας - “Smog” (1974) για μπαλέτο
- “Taksim” (1974-75) για βιολοντσέλο και πιάνο
- «Στο Ρεύμα του Ήλιου», βιβλίο (1980-1981)
Ο συνθέτης Κυριάκος Σφέτσας έχει καταχωρηθεί στα λεξικά της μουσικής ως πρωτοπόρος – δημιούργησε ένα μουσικό συντακτικό στο οποίο συγχώνευσε τις ιδιαιτερότητες της παραδοσιακής μουσικής του τόπου μας με την πολυφωνική οργάνωση των ήχων της Δύσης. Πρότεινε τη σύντηξη των μουσικών ηθών, το δημώδες με το λόγιο.
Έγραψε μουσική: συμφωνική, χορωδιακή, σκηνική για μπαλέτο και θέατρο, μουσική δωματίου, ηλεκτρονική, έργα για σόλο όργανα, συνθέσεις σε ύφος jazz και fusion, τραγούδια σε ποίηση Ελλήνων και ξένων ποιητών, μουσική για τον κινηματογράφο.
Έργα του έχουν παιχτεί σε Ευρώπη, Αυστραλία, Αμερική από Συμφωνικές Ορχήστρες, Ορχήστρες Ραδιοφωνιών, Πανεπιστημιακές Ορχήστρες, μουσικά σύνολα.
Λίγο πριν από την εκδημία του το Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο τον αναγόρευσε σε επίτιμο διδάκτορα του Τμήματος Μουσικών Σπουδών της Φιλοσοφικής Σχολής.
Παρακολουθούμε τη διαμόρφωση και την εξέλιξη της συνθετικής γραφής του ακολουθώντας τα γεγονότα της ζωής του στα μέρη όπου έζησε – Αμφιλοχία, Λευκάδα, Παρίσι, Αθήνα, Λευκάδα– την πορεία της διαπολιτισμικής μουσικής επαίδευσής του καθώς και της σημαντικής δωδεκαετούς θητείας του ως διευθυντή στο Τρίτο Πρόγραμμα της Ελληνικής Ραδιοφωνίας (1982-1994).
Σε αποσπάσματα από συνεντεύξεις του από το Αρχείο της Ελληνικής Ραδιοφωνίας ο Κυριάκος Σφέτσας αφηγείται στιγμές από τη ζωή του και καταγράφει πληροφορίες για τη μουσική του.
Ακούμε έργα του Κυριάκου Σφέτσα από:
- τη δισκογραφία
- ηχογραφήσεις από το Αρχείο της Ελληνικής Ραδιοφωνίας
- ηχογραφήσεις από το αρχείο του συνθέτη
- Έρευνα, διαχείριση Αρχείου της Ελληνικής Ραδιοφωνίας και προσωπικού αρχείου του συνθέτη, Παραγωγή, Παρουσίαση: Αφροδίτη Κοσμά
- Ηχογράφηση, ηχητική επεξεργασία: Έφη Γεωργοπούλου
Η εκπομπή εντάσσεται στο πλαίσιο του μεγάλου αφιερώματος Κυριάκος Σφέτσας (1945–2026): Ήχηση Παρόντος Μέλλοντος, με το οποίο το Τρίτο Πρόγραμμα τιμά τη μνήμη και την πολυδιάστατη προσφορά του Κυριάκου Σφέτσα, του πρωτοποριακού συνθέτη και εμπνευσμένου Διευθυντή του σταθμού κατά τη δεκαετία του ’80. Η ανεκτίμητη μουσική παρακαταθήκη του δημιουργού, ο οποίος έφυγε από τη ζωή την περασμένη Άνοιξη, έρχεται στο προσκήνιο μέσα από ένα εκτενές ραδιοφωνικό αφιέρωμα που μεταδίδεται από τις 11 έως τις 18 Οκτωβρίου.