Αγαπητέ Χέρμαν,
Η «γνωριμία» μας ήταν από πολλές απόψεις μοιραία. Τα έργα σου με ανάγκασαν να σκεφτώ αλλιώς, να ανακαλύψω άγνωστες σ’ εμένα δυνατότητες της λογοτεχνικής μετάφρασης…
Πολλές φορές με υποχρέωσες να ξηλώσω το υφαντό της δικής μου γλώσσας και να το υφάνω απ’ την αρχή, καθώς πάνω απ’ όλα αφουγκραζόμουν τη μουσική σου – γιατί αυτά που γράφεις είναι μουσική. Όλη σου τη ζωή πίστευες ότι όφειλες να παραιτηθείς από τη λογοτεχνία και έγραψες χιλιάδες σελίδες δοκιμίων για τη δημοκρατία και τους κινδύνους που διατρέχει, για τα ανθρώπινα δικαιώματα, για να μην επικρατήσει στη γη το σκοτάδι και για να έχει η ομορφιά σκοπό σ’ αυτόν τον κόσμο. Μα όσο πιο πολύ πίστευες σ’ ένα νόημα πέρα από τις λέξεις, τόσο πιο μελωδικά κυμάτιζαν οι λέξεις σου. Μέχρι που το νόημα έγινε μελωδία. Και γι’ αυτό – σ’ ευχαριστώ.
Σοφία
Η μεταφράστρια Σοφία Αυγερινού ταχυδρομεί στο Τρίτο Πρόγραμμα το επιστολικό δελτάριό της στον Αυστριακό συγγραφέα Χέρμαν Μπροχ με αφορμή τη μετάφραση τριών θηριωδών μυθιστορημάτων του.
Ο Μπροχ ανέτρεψε την τακτοποιημένη ζωή του για να γράψει έργα που συγκαταλέγονται στα πρωτοποριακά αριστουργήματα της ευρωπαϊκής συγγραφής του 20ου αιώνα καθώς όπως είπε γι’ αυτόν η φίλη του Χάνα Άρεντ κινείτο «μεταξύ μύθου και Λόγου» με τη λογοτεχνία να αποτελεί γι’ αυτόν μέσον κι όχι σκοπό.
Ακούμε:
*Ludwig van Beethoven
*Johannes Brahms
*Ernst van t’ Hoff
*Nat King Cole
Bioγραφικό
Η Σοφία Αυγερινού είναι συγγραφέας, μεταφράστρια και διδάκτωρ Γερμανικής Φιλολογίας. Έχει σπουδάσει επίσης Νομικά και Φιλοσοφία του Δικαίου. Έχει μεταφράσει, μεταξύ άλλων, Χέρμαν Μπροχ, Χέρμαν Μέλβιλ, Φιόντορ Ντοστογιέφσκι, Τόμας Μπέρνχαρντ, Ε.Τ.Α. Χόφμαν και Αλέξανδρο Δουμά. Η νουβέλα της Άγνωστες λέξεις (εκδόσεις Πόλις) τιμήθηκε με το βραβείο του περιοδικού Αναγνώστης για το 2025.
Παραγωγή, παρουσίαση: Αφροδίτη Κοσμά
Ηχητική επεξεργασία: Κώστας Κυριακάκης
Η μετάφραση είναι περιπλάνηση σε ανθρώπους, ιστορίες, γλώσσες, πολιτισμούς, ένα ταξίδι και μια συνάντηση.
Το Τρίτο Πρόγραμμα προσκαλεί μεταφραστές σε μια sui generis διαδικασία κατά την οποία καλούνται να γράψουν μια νοερή carte postale, ένα επιστολικό δελτάριο, σε συγγραφέα της μεταφραστικής πορείας τους.
Σκοπός της εκπομπής είναι να σκιαγραφηθεί, μέσω σκέψεων και εκμυστηρεύσεων, η προσωπική σχεδόν μυστικιστική σχέση που αναπτύσσουν οι μεταφραστές με τους συγγραφείς.
Με αναφορές στους συγγραφείς και αποσπάσματα από κείμενά τους στην πρωτότυπη γλώσσα και στα ελληνικά, με μουσικές επιλογές διαμορφώνεται ένα μωσαϊκό λόγου και ήχου και αναδεικνύεται η μεταφραστική πράξη- τέχνη ως μια διαπολιτισμική περιπλάνηση.
Μεταφραστές, σαλπιγκτές των μυστικών που κρατούν λαοί, εποχές και γλώσσες.
1η Μετάδοση: 05 Νοεμβρίου 2018