Χάρη στον Παύλο Καλλιγά, επί χρόνια καθηγητή Αρχαίας Φιλοσοφίας στο Τμήμα Ιστορίας και Φιλοσοφίας της Επιστήμης του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών και διευθυντή του Ευρωπαϊκού Πολιτιστικού Κέντρου Δελφών, έχουμε στα ελληνικά ένα πραγματικά σπάνιο βιβλίο μεσαιωνικής φιλοσοφικής μυθογραφίας: “Ο δρόμος του λόγου: Χάυυ Ιμπν Γιακζάν ή Τα μυστικά της φιλοσοφίας της Ανατολής”.
Το βιβλίο πραγματεύεται την πνευματική εξέλιξη του ανθρώπου από την πρώτη παιδική ηλικία ως την ωριμότητά του, πάντα όμως κάτω από μια μυστικιστική οπτική γωνία όσον αφορά τη θέαση της Αλήθειας.
Ο Άραβας λόγιος Αμπού Μπακρ Ιμπν Τουφάυλ, γεννημένος στην Ανδαλουσία στις αρχές του 12ου αιώνα, επηρεασμένος από τον Αβικέννα και την παράδοση του σουφισμού, αφηγείται την ιστορία ενός αυτοδίδακτου παιδιού, που τον εγκατέλειψε η μητέρα του και μεγάλωσε μόνο του σε ερημικό νησί. Χωρίς επαφή με άλλα ανθρώπινα όντα, ανακαλύπτει την απόλυτη αλήθεια μέσω μιας συστηματικής διαδικασίας λογικών αναζητήσεων. Τελικά ο Χάυυ έρχεται σε επαφή με τον πολιτισμό και τη θρησκεία όταν συναντά τον ναυαγό Αμπσάλ.
Ο Παύλος Καλλιγάς εντυπωσιασμένος από τη σχέση που έχει αυτό το έργο με μια παράδοση θεωρητικών προβληματισμών που ανάγονται στην ύστερη αρχαιότητα στη ρωμαϊκή επικράτεια και πέρασαν σχεδόν αυτούσιοι στον αραβικό κόσμο και πολιτισμό, ανέλαβε την ευθύνη να προχωρήσει στη μετάφραση του έργου, βασισμένος σε γαλλικές μεταφράσεις.
Ο πανεπιστημιακός καθηγητής και μεταφραστής Παύλος Καλλιγάς διαβάζει την καρτ ποστάλ που έγραψε στον Άραβα λόγιο συγγραφέα Αμπού Μπακρ Ιμπν Τουφάυλ και του αφιερώνει μουσική.
*Αμπού Μπακρ Ιμπν Τουφάυλ
“Ο δρόμος του λόγου: Χάυυ Ιμπν Γιακζάν ή Τα μυστικά της φιλοσοφίας της Ανατολής”
Ένα φιλοσοφικό μυθογράφημα
Μετάφραση, Εισαγωγή, Σχόλια: Παύλος Καλλιγάς
Εκδόσεις Εκκρεμές
Αθήνα, 2018
Η μετάφραση είναι περιπλάνηση σε ανθρώπους, ιστορίες, γλώσσες, πολιτισμούς, ένα ταξίδι και μια συνάντηση.
Το Τρίτο Πρόγραμμα προσκαλεί μεταφραστές σε μια sui generis διαδικασία κατά την οποία καλούνται να γράψουν μια νοερή carte postale, ένα επιστολικό δελτάριο, σε συγγραφέα της μεταφραστικής πορείας τους.
Σκοπός της εκπομπής είναι να σκιαγραφηθεί, μέσω σκέψεων και εκμυστηρεύσεων, η προσωπική σχεδόν μυστικιστική σχέση που αναπτύσσουν οι μεταφραστές με τους συγγραφείς.
Με αναφορές στους συγγραφείς και αποσπάσματα από κείμενά τους στην πρωτότυπη γλώσσα και στα ελληνικά, με μουσικές επιλογές διαμορφώνεται ένα μωσαϊκό λόγου και ήχου και αναδεικνύεται η μεταφραστική πράξη- τέχνη ως μια διαπολιτισμική περιπλάνηση.
Μεταφραστές, σαλπιγκτές των μυστικών που κρατούν λαοί, εποχές και γλώσσες.
Επιμέλεια, παραγωγή, παρουσίαση: Αφροδίτη Κοσμά
Ηχητική επεξεργασία: Αλέξανδρος Κασσελάκης
1η Μετάδοση: 25 Μαρτίου 2019
