Συνέντευξη με την Ελισάβετ Χρονοπούλου για το μυθιστόρημά της “Επί σκοπώ πλουτισμού” (εκδόσεις Πόλις, 2026). Επίμετρο: Μενέλαος Χαραλαμπίδης.
(σκίτσα: Γιάννης Κοκιασμένος, εξώφυλλο: Ελισάβετ Χρονοπούλου, επιμέλεια-διόρθωση: Ευδοξία Μπινοπούλου)
“Το 2017, οι ανάγκες μιας έρευνας με οδήγησαν στα αρχεία του Ειδικού Δικαστηρίου Δωσίλογων Αθηνών της περιόδου 1945-1949. Αναζητούσα μια μικρή πληροφορία και δεν σκόπευα να διαθέσω πάρα λίγες ώρες για να τη βρω. Έμεινα μήνες. Έφυγα, επέστρεψα, συνέχισα να επιστρέφω, στοιχειωμένη από την εξωπραγματική ιστορία που αφηγούνταν αυτές οι χειρόγραφες δυσανάγνωστες σελίδες, από τις δυο ακραίες πτυχές της ανθρώπινης δυνατότητας που συγκρούονταν διαρκώς μέσα σ’ αυτά τα δικαστικά πρακτικά: Αντίσταση και δοσιλογισμός, θηριωδία και αυταπάρνηση, ηρωισμός και ηθική εξαχρείωση, αυτοθυσία και κυνική εκμετάλλευση της συλλογικής δοκιμασίας «επί σκοπώ πλουτισμού».
Με στοίχειωναν αυτές οι μακρινές φωνές που μέσα σε κλίμα ακραίου διχασμού, ανομίας, φόβου και αβεβαιότητας, διστάζοντας και τολμώντας, καταγγέλλοντας και αναιρώντας, συχνά χωρίς γλωσσικά εφόδια, πάσχιζαν να εξιστορήσουν τις προσωπικές τους τραγωδίες. Αποζητώντας τη δικαίωση που θα τους επέτρεπε να συνεχίσουν να ζουν. Οι περισσότεροι δεν τη βρήκαν. Μια αθώωση λόγω αμφιβολιών έβαλε τέλος σε ό,τι μάθαμε ποτέ γι’ αυτούς και οι μικρές τους αδικαίωτες τραγωδίες χάθηκαν στη λήθη. Τι απέγιναν; Τι απέγινε όλος αυτός ο αδικαίωτος πόνος; Πώς συνέχισαν; Πώς συνεχίσαμε;
Σ’ αυτά τα θολά νερά εκτυλίσσεται η ιστορία που αφηγείται το βιβλίο, μια μικρή ιστορία από αυτές που η μεγάλη δεν κατέγραψε, η μικρή ιστορία μιας ανεπούλωτης πληγής, μιας απαρηγόρητης ζωής, μιας εξέγερσης απέναντι στην αδικία που παίρνει το στρεβλό μονοπάτι της αυτοδικίας. Ένα γαϊτανάκι βίας που εξερευνά τη διττή δύναμη του αισθήματος δικαίου, την δύναμη που κάνει τον άνθρωπο «άνθρωπο» αλλά και θηρίο.
Σ’ αυτά τα θολά και λασπώδη νερά βρίσκεται ξαφνικά βυθισμένος ο αφηγητής του βιβλίου, σε μια Ελλάδα 80 χρόνων μετά, ανιστόρητο παιδί της λήθης, αντιμέτωπος με ένα άγνωστο παρελθόν που ξυπνάει για να του αποκαλύψει πως είναι κι ο ίδιος μέρος του, πως είναι ο κληρονόμος αυτού του παρελθόντος, πάντα υπήρξε είτε το γνώριζε είτε όχι, επειδή αυτά που έχουν γίνει δεν παύουν να έχουν γίνει μόνο και μόνο επειδή εμείς δεν τα γνωρίζουμε.”
Ε.Χ.
Η Ελισάβετ Χρονοπούλου γεννήθηκε στην Αθήνα το 1961. Σπούδασε κινηματογράφο στη Σχολή Λ. Σταυράκου και στο LDM (Lorenzo de’ Medici Institute) στη Φλωρεντία.
Από το 1985 εργάζεται ως σκηνοθέτις, σεναριογράφος και μοντέζ στον κινηματογράφο και την τηλεόραση. Έχει σκηνοθετήσει τηλεταινίες και τηλεοπτικές σειρές και τις κινηματογραφικές ταινίες: «Μικρή Άρκτος» (2015), «Ο Αννίβας προ των Πυλών» (2011), «Ένα τραγούδι δεν φτάνει» (2003), «Χτες το απόγευμα» (1998), «Να που γίνεται» (1995).
To 2013 εκδόθηκε από τις Εκδόσεις Πόλις η συλλογή διηγημάτων της «Φοράει κοστούμι» και το 2017 η συλλογή διηγημάτων της «Ο Έτερος εχθρός», η οποία τιμήθηκε με το Βραβείο Διηγήματος από την Ακαδημία Αθηνών και με το Κρατικό Λογοτεχνικό Βραβείο διηγήματος-νουβέλας. Το 2022, η συλλογή κυκλοφόρησε στα γαλλικά από τις εκδόσεις Le miel des anges σε μετάφραση των Hélène Zervas και Michel Volkovitch, με τίτλο L’ autre ennemi.
Τον Μάρτιο του 2024 κυκλοφόρησε από τις Εκδόσεις Πατάκη το βιβλίο της «Γιώργος Αρβανίτης-Μια ζωή στο φως», μια βιογραφία του διακεκριμένου διεθνώς διευθυντή φωτογραφίας.
Η συνέντευξη πραγματοποιήθηκε τη Δευτέρα 9/2/2026
εκπομπή “καλημέρα” στον 9,58fm της ΕΡΤ3, 11:00-12:00, επιμέλεια-παρουσίαση: Αναστασία Γρηγοριάδου
